Dąb „Bartek” (M6)
Legendarny dąb „Bartek” to jeden z najstarszych i najbardziej znanych pomników przyrody w Polsce. Według najnowszych badań dendrologicznych jego wiek szacuje się na 645–670 lat. Drzewo ma 30 m wysokości, obwód pnia wynosi 985 cm, a rozpiętość korony – 30 na 40 m. Legenda głosi, że właśnie pod „Bartkiem” odpoczywał wracający spod Wiednia Jan III Sobieski, który ukrył w dziupli butelkę wina, rusznicę i szablę. Niedaleko sędziwego drzewa rośnie liczący 40 lat dąb „Bartuś”.
Jaskinia „Raj” (K8)
Swą nazwę jaskinia zawdzięcza bogactwie form krasu podziemnego, które w niej występują. Łączna długość korytarzy jaskini wynosi 240 m, a dla turystów udostępniono trasę 150-metrową, która prowadzi prowadzi m.in. przez Komorę Złomisk (z najpiękniejszym stalagnatem – „Harfą”) i Salę Stalaktytową (liczne stalaktyty, nawet do 200 sztuk na 1 m2!). Przy wejściu do jaskini umieszczono odtworzone obozowisko rodziny neandertalskiej z trzema naturalnej wielkości postaciami.
Jaskinia „Raj”
rezerwacja wejść: tel./faks +48 41 346 55 18
www.jaskiniaraj.pl
Jurapark w Bałtowie (Y5)
W pobliżu przełomu rzeki Kamiennej, w powiecie ostrowieckim, leży Bałtów – siedziba pierwszego w Polsce Parku Jurajskiego. Jego główną atrakcję stanowią modele dinozaurów naturalnych rozmiarów, które można podziwiać, spacerując wytyczoną ścieżką dydaktyczną. Utworzono tu również Muzeum Jurajskie, w którym są prezentowane skamieniałości z „epoki dinozaurów”. Dodatkowymi atrakcjami w Bałtowie są: spływy tratwami, oferta Ośrodka Jazdy Konnej „Kraina Koni”, wyciąg narciarski oraz „Zwierzyniec Bałtowski”.
Jurapark w Bałtowie
27-423 Bałtów 8a
tel. +48 41 264 14 20 lub 21
www.juraparkbaltow.pl, www.baltow.info
Krzemionki k. Ostrowca Świętokrzyskiego (V6)
Kopalnie krzemienia pasiastego z epoki neolitu i wczesnej epoki brązu (3900–1600 p.n.e.) zostały odkryte przez geologa Jana Samsonowicza w latach 20. XX w. Wydobywany na tym terenie krzemień służył do wyrobu narzędzi, które są dziś odnajdywane w promieniu nawet 600 km. Zwiedzającym udostępniono prawie półkilometrową podziemną trasę turystyczną. Wędrując nią, można zapoznać się z technikami wydobywania krzemienia i podziwiać unikatowe w skali światowej kopalnie komorowe. W ofercie muzeum są również zajęcia edukacyjne organizowane na terenie odtworzonej wioski neolitycznej.
Muzeum i Rezerwat Archeologiczno-Przyrodniczy
Krzemionki k. Ostrowca Świętokrzyskiego
tel. +48 41 262 09 78, www.krzemionki.pl
Swięty Krzyż (S7)
Na miejscu ośrodka kultu pogańskiego w XI w. założono opactwo benedyktyńskie, a w XIII w. sprowadzono relikwie Drzewa Krzyża Świętego. Obecnie gospodarzami klasztoru stanowiącego cel licznych pielgrzymek i wycieczek są ojcowie oblaci. Na Świętym Krzyżu turyści zobaczą m.in. zabudowania klasztorne, XVIII-wieczny kościół, kaplicę Oleśnickich, w której znajdują się relikwie Drzewa Krzyża Świętego i Muzeum Misyjne. W części budynków eksponowane są zbiory przyrodnicze Muzeum Świętokrzyskiego Parku Narodowego. Osobliwość Świętego Krzyża stanowią gołoborza, tj. pozbawione roślinności podszczytowe rumowiska skalne.
Sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego
Święty Krzyż 1, 26-004 Bieliny
tel. 041 317 70 21
www.swietykrzyz.pl
Zamek Krzyżtopór w Ujeździe (W9)
Zamek został wzniesiony z fundacji wojewody sandomierskiego Krzysztofa Ossolińskiego w 1. poł. XVII w. przez Wawrzyńca Senesa. Do momentu powstania Wersalu Krzyżtopór był największą budowlą pałacową w Europie. Wybudowano go z ogromnym rozmachem: miał tyle wież, ile jest pór roku, tyle sal, ile miesięcy, tyle komnat, ile tygodni , a okien tyle, ile dni w roku. Konie w stajniach jadały z marmurowych żłobów, przeglądając się w kryształowych lustrach, a w jednej z sal rolę sufitu spełniało akwarium, w którym pływały egzotyczne ryby. Obecnie na terenie zamku organizowane są pokazy walk i turnieje rycerskie.
tel. 015 860 11 33, www.krzyztopor.eu
Zamek Rycerski w Sobkowie (K9)
Zamek, zwany fortalicją sobkowską, został wybudowany przez Stanisława Sobka w latach 1560–70 na brzegu rzeki Nidy. Dziś w centrum Sobkowa znajdują się ruiny XVIII-wiecznego pałacu. W odbudowanych wnętrzach zamku utworzono restaurację oraz obiekt hotelowy. Dla gości są organizowane spływy kajakami i łodziami po Nidzie, przejażdżki konne, bryczką lub powozem, a także pokazy walk rycerskich.
Zamek Rycerski w Sobkowie
ul. Sobka 15, 28-305 Sobków
tel.041 387 11 36
www.zameksobkow.pl
Zespół Pałacowy w Kurozwękach (T10)
W starym parku w Kurozwękach stoi zamek otoczony fosą, zwany w dokumencie z 1400 r. Castrum Curoswank. Obiekt powstał w 2. poł. XIV w. Do XVIII stulecia zamek był wielokrotnie przebudowywany i ostatecznie przeobrażony z budowli mieszkalno-obronnej w barokowo-klasycystyczną rezydencję. Uwagę przykuwa bogato zdobiona 5-osiowa fasada zamku oraz dziedziniec z krużgankami. Niewątpliwą atrakcją jest urządzony przy zamku zwierzyniec, w którym można zobaczyć... stado bizonów! Dodatkowe atrakcje to: jazda konna, paint-ball, zjazd na linie oraz kukurydziany labirynt.
Zespół Pałacowy Sp. z o.o.
ul. Zamkowa 3, Kurozwęki, 28-200 Staszów
tel. 015 866 72 71, 866 72 72, faks 015 866 72 36
www.bizony.pl